14 of 18 karaat goud: wat is het verschil?
Bij gouden sieraden kom je regelmatig de aanduidingen 14 en 18 karaat tegen. Ook staan er kleine cijfers in een keurteken van een sieraad, zoals 585 of 750. Deze getallen geven aan hoeveel puur goud er in het materiaal aanwezig is. Het verschil tussen de verschillende goudgehaltes zit in de samenstelling van het metaal. Dit heeft invloed op de kleur en eigenschappen van het uiteindelijke sieraad.
Wat betekent karaat bij 14 en 18 karaat goud?
Puur goud wordt aangeduid als 24 karaat. Omdat dit metaal relatief zacht is, wordt het voor sieraden gemengd met andere metalen. Zo ontstaat een legering die beter geschikt is om een leven lang mee te gaan; denk aan trouwringen.
Bij 14 karaat goud bestaat de legering voor 58,5% uit puur goud. De overige 41,5% bestaat uit andere zogenaamde bijzetmetalen. Dit wordt aangeduid met het getal 585.
Bij 18 karaat goud is het aandeel puur goud 75%. De overige 25% bestaat uit andere metalen. Hiervoor wordt het getal 750 gebruikt.
Het getal geeft dus het aantal delen puur goud per duizend delen van de legering aan.
14 karaat = 585 = 58,5% puur goud
18 karaat = 750 = 75% puur goud
Waarom wordt goud gemengd met andere metalen?
Puur goud is een relatief zacht metaal. Je kan een 24 karaat gouden ring gewoon met de hand verbuigen. Door andere metalen toe te voegen kunnen de eigenschappen van het goud worden aangepast. De metalen die aan puur goud worden toegevoegd, noemen we bijzetmetalen. Welke metalen worden gebruikt en in welke verhouding, heeft invloed op onder andere de kleur, hardheid en bewerkbaarheid van het goud.
Zo ontstaan verschillende goudlegeringen, zoals geelgoud, witgoud en roségoud. In mijn blog over de verschillende kleuren goud lees je meer over de invloed van deze bijzetmetalen op de kleur van een sieraad: https://www.ellenbesaris.com/post/wat-is-het-verschil-tussen-de-kleuren-goud
14 of 18 karaat goud: zie je het ook?
Ja, maar niet altijd.
Het belangrijkste verschil is de hoeveelheid puur goud. Bij 18 karaat is dit aandeel groter dan bij 14 karaat. Vaak heeft 18 karaat geelgoud vaak een warmere, intensere goudkleur in vergelijking met 14 karaat. De uiteindelijke kleur is echter afhankelijk van de gebruikte bijzetmetalen.
Ook de hardheid wordt beïnvloed door de samenstelling van de legering. Het is niet zo dat ieder 14 karaats sieraad automatisch harder is dan ieder 18 karaats sieraad. De precieze samenstelling en de manier waarop het materiaal is bewerkt, spelen eveneens een rol.
Hoe herken je het verschil in karatering van het goud?
In een gouden sieraad kan een gehaltemerk staan. Bij 14 karaat is dat 585 en bij 18 karaat 750. In Nederland zijn dit erkende goudgehaltes. Voor bepaalde gouden voorwerpen geldt een wettelijke waarborging; kleine voorwerpen onder een bepaald gewicht zijn hiervan uitgezonderd.
Bij een ouder sieraad kan het soms lastiger zijn om het gehalte te herkennen. Een goudsmid kan dan helpen om te bepalen wat voor materiaal het sieraad is.
Onedele sieraden
Sieraden die op goud lijken, maar van een ander metaal zijn gemaakt, hebben geen officieel goudkeurmerk. Soms staat er ‘metaal’ in gestempeld. Het ontbreken van een keurmerk betekent echter niet automatisch dat een sieraad geen goud is. Bij twijfel kan een goudsmid het materiaal onderzoeken.
